Budget 2026: શું વધતા હોસ્પિટલ બિલ અને હેલ્થ ઈશ્યોરેંસ પ્રીમિયર પર મળશે છૂટ ? IRDAI પાસે છે ડિમાંડ

Publish: Sat, 31 Jan 2026 (10:20 IST) Updated: Sat, 31 Jan 2026 (10:28 IST)

આગામી બજેટ ભારતમાં સતત વધી રહેલા તબીબી ફુગાવા અને આરોગ્ય વીમા પ્રીમિયમમાંથી લોકોને રાહત આપે તેવી અપેક્ષા છે. એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે નાણામંત્રી આ સંદર્ભમાં કેટલીક જાહેરાતો કરી શકે છે. તબીબી ફુગાવાથી મધ્યમ વર્ગના પરિવારો પર નાણાકીય દબાણ વધ્યું છે. અતિશય હોસ્પિટલ બિલ અને ઊંચા પ્રીમિયમ હવે ઘણા પરિવારોની બચત અને લાંબા ગાળાની નાણાકીય યોજનાઓને અસર કરી રહ્યા છે. પરિણામે, વીમા નિયમનકાર તરફથી કેટલીક માંગ છે.

મેડિકલ મોઘવારી: એશિયામાં સૌથી વધુ

ઈકોનોમિક ટાઈમ્સના એક અહેવાલ મુજબ, છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સર્જરી, ડાયગ્નોસ્ટિક્સ, મેડિકલ ઉપકરણો અને અદ્યતન ઉપચારના ભાવમાં તીવ્ર વધારો થયો છે. નિષ્ણાતો માને છે કે ખાનગી આરોગ્યસંભાળ ક્ષેત્ર વધતા ખર્ચનું મુખ્ય કારણ છે. હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાના ફી, નવી ટેકનોલોજી અને ક્રોનિક રોગોની સારવારના કારણે બિલમાં સતત વધારો થયો છે.

એક અહેવાલ મુજબ, ભારતમાં મેડિકલ ફુગાવો વાર્ષિક 12-15% છે, જે સામાન્ય ગ્રાહક ભાવ ફુગાવા (CPI) કરતા અનેક ગણો વધારે છે અને એશિયામાં સૌથી વધુ માનવામાં આવે છે. ૨૦૨૬ માટે મેડિકલ ટ્રેન્ડ રેટ 11.5% -12.9%  રહેવાનો અંદાજ છે.

આરોગ્ય વીમા કવરેજ વધ્યો, પરંતુ પૂરતું નથી

IRDAI ડેટા અનુસાર, આરોગ્ય વીમા કવરેજ 2014-15 માં 28.8  મિલિયન લોકોથી વધીને 2024-25માં 58.2 મિલિયન લોકો થવાની ધારણા છે, અને આરોગ્ય વીમા પ્રીમિયમ આશરે રૂ. 1.17  ખ કરોડ સુધી પહોંચવાની ધારણા છે. પરંતુ એકંદરે પ્રવેશ ફક્ત 3.7% છે, જેના કારણે લાખો પરિવારો પર્યાપ્ત કવરેજથી વંચિત છે.

 પ્રીમિયમમાં સતત વધારો

તબીબી ફુગાવા અને દાવાના ખર્ચમાં વધારો થવાને કારણે આરોગ્ય વીમા પ્રીમિયમ પણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. નિષ્ણાતોનો અંદાજ છે કે 2025-26 માં પ્રીમિયમમાં 10-15%નો વધારો થઈ શકે છે. નિષ્ણાતોના મતે, વીમા કંપનીઓ પર દાવાના દબાણમાં વધારો પ્રીમિયમમાં વધારો કરી રહ્યો છે. વીમા નિયમનકાર દ્વારા લક્ષિત નિયમનકારી હસ્તક્ષેપ આ દબાણને ઘટાડી શકે છે અને પોલિસીધારકો પર તબીબી ફુગાવાની અસર ઘટાડી શકે છે.

બિલિંગમાં પારદર્શિતાનો અભાવ

હોસ્પિટલ બિલિંગ પ્રથાઓ ઘણીવાર પારદર્શક હોતી નથી, જેના કારણે દર્દીઓ અજાણ રહે છે કે તેઓ જરૂરી સેવાઓ માટે ચૂકવણી કરી રહ્યા છે કે બિનજરૂરી વધારાના શુલ્ક લઈ રહ્યા છે. આ દર્દીનો વિશ્વાસ ખતમ કરે છે અને ખર્ચ નિયંત્રણ બહાર લઈ જાય છે.

સરકારી હસ્તક્ષેપની વધતી માંગ

નિષ્ણાતો સરકાર, વીમા નિયમનકારો, વીમા કંપનીઓ અને હોસ્પિટલ જૂથો પાસેથી સંકલિત પગલાં લેવાની માંગ કરી રહ્યા છે. તેમને હોસ્પિટલના ભાવ માળખામાં એકરૂપતા લાવવા, બિલિંગને પ્રમાણિત કરવા, ચોક્કસ દવાઓ અને પ્રક્રિયાઓના ભાવોની સમીક્ષા કરવા અને આરોગ્ય વીમા પ્રીમિયમને નિયંત્રિત કરવા માટે નક્કર પગલાં લેવાની જરૂર છે. બજેટ 2026 માં તબીબી ફુગાવા અને આરોગ્ય વીમા પ્રીમિયમને નિયંત્રિત કરવા માટે નક્કર દરખાસ્તો શામેલ થવાની અપેક્ષા છે, જેનાથી સામાન્ય માણસના ખિસ્સા પર વધતો બોજ ઓછો થશે.